ViraVerita
II. Teori ve Yaşam Sempozyumu
Günümüzde Dayanışma Pratikleri
30-31 Ekim 2026
Goethe-Institut, Ankara
Bildiri Çağrısı
ViraVerita, 25 Kasım 2013’te “akademiye ve akademik dile hapsedilen teorinin sınırlarını zorlayarak yaşamın her alanına dair söz söyleyen farklı düşünsel karşılaşmaların zemini” olma hedefiyle yayın hayatına başladı. Geçen on üç yıl içinde felsefe ve sosyal bilimler alanında her sayıda farklı bir temaya odaklanan hakemli e-dergide 23 sayıyı; viraverita.com’da ise onlarca deneme ve çeviriyi okurla buluşturduk, farklı başlıklarda beş ulusal sempozyum ve yirmiyi aşkın söyleşi düzenledik. Yola çıkışımızın onuncu yılını kutlamak amacıyla, Kasım 2023’te Goethe-Institut Ankara’nın ev sahipliğinde düzenlediğimiz, Teori ve Yaşam: Bir Aradalığın İmkanları başlıklı sempozyumda çıkış hedeflerimize uygun olarak teori ile yaşam arasındaki çok katmanlı ilişkiyi disiplinler arası bir şekilde tartıştık. Aradan geçen üç yıldan sonra, giderek hızlanan güncel gelişmeleri, yaşamlarımıza sirayet eden yeni pratikleri ve ilişkilenme tarzlarını eleştirel felsefe ve sosyal bilimler zemininde sorgulayacak bir gelenek oluşturma hayaliyle II. Teori ve Yaşam Sempozyumu’nu gerçekleştirmeye karar verdik. Araştırmacıları 30-31 Ekim 2026 tarihlerinde bir kez daha Goethe-Institut Ankara’nın ev sahipliğinde günümüz koşullarında çoklu imkânlar ve açmazlar arasında salınan “dayanışma” kavramını birlikte düşünmeye davet ediyoruz.
Bugün teoride ve yaşamda dayanışma, hem bir var kalma ve direnme alanı hem de içinde kendi engel ve açmazlarını taşıyan bir problem kompleksi olarak karşımıza çıkıyor. İklim, savaş, yoksullaşma ve yalnızlaşma gibi birbirini besleyen krizlerin yaşamı dönüştürme umudunu kuşattığı bu dönemde dayanışma; korku ile umut arasındaki dar geçitte kimi zaman hayati bir savunma refleksine ve kurucu bir momente, kimi zaman ise soyut bir umut tasavvuruna ve beyanda kalan bir temenniye dönüşebiliyor. Failliği piyasa ve performans diline tercüme eden, bireyi başkalarıyla ortaklaşmaktan alıkoyan yeni normatif düzenler hem fail olma deneyimimizi hem de toplumsal bağlarımızı zayıflattıkça dayanışmayı da çıkmaza sürüklüyor.
II. Teori ve Yaşam Sempozyumu’nda, bu problem alanını ve güncel dayanışma pratiklerini odağa alırken teori ile pratik arasındaki etkileşimi gözeten bir tartışma açmayı amaçlıyoruz: Dijital ağlar, müşterekler, kolektif bakım pratikleri ve karşı-kamular gibi yeni zeminlerin eski biçimlerle iç içe geçişini; şimdinin kırılganlığı ve geleceğin belirsizliği karşısında dönüşen ilişkileri; söylem ile pratik, faillik ile bireycilik, toplumsal bağ ile yalnızlık, iktidar ile direniş, hayatta kalma ile iyi yaşam arasındaki gerilim hatlarını düşünmek istiyoruz.
Araştırmacıları aşağıdaki konu başlıkları çerçevesinde hem günümüzde halihazırda dayanışma üzerine çalışan düşünürlerin yeni fikirlerini hem de felsefe ve sosyal bilimlerin köklü tarihinden benzer temaları problem edinmiş düşünürlerin mirasını dayanışmanın güncel durumu ile ilişkilendirerek sorgulamaya; “Bugün dayanışmaya özgü pratikler ve duygular nelerdir?”, “Aidiyet ve bir aradalık açısından dayanışmanın failleri kimlerdir?”, “Kimlerle dayanışıyoruz?”, “Neden dayanışamıyoruz?” gibi sorular etrafında beliren açmazları, imkânları ve alternatifleri eleştirel bir mesafeden birlikte düşünmeye davet ediyoruz.
**
Davetli konuşmacı: Frankfurt Goethe Üniversitesi, Toplumsal Araştırmalar Enstitüsü’nden, siyaset felsefesi ve toplumsal felsefe alanlarındaki çalışmalarıyla tanınan eleştirel teorisyen Prof. Dr. Martin Saar (https://www.ifs.uni-frankfurt.de/people-detail/martin-saar.html) sempozyumumuzun açılış oturumunda son dönemki çalışmaları üzerine bir konuşma gerçekleştirecektir. Kendisini Ankara’da dinleyecek olmaktan dolayı heyecanlıyız. Goethe-Institut Ankara’ya konukseverliği için teşekkür ederiz.
**
Konu Başlıkları
- Felsefe ve sosyal bilimler tarihinden bugüne dayanışmaya dair ilhamlar
- Dayanışmanın açmazları ve zincirleri: Konformizm, sinizm ve nihilist edilgenlik
- Bir beyan olarak dayanışmanın söz edimi ve performansları
- Aidiyet, ittifak ve karşı-kamu
- Sorumluluk, özgecilik, fedakârlık
- Dayanışmada faillik, grup içi anlaşmazlık ve birlikte eyleme
- Sosyal tanınma olarak dayanışma ve tanınmama pratikleri
- Toplumsal bağların çözülüşü: Yeni bireycilik ve rekabet
- Dayanışmanın normatif düzenleri ve kurumları: Sivil toplum ve topluluklar
- Dayanışma ekonomileri, sınıfsal dayanışma ve çağdaş kapitalizme karşı müşterekler
- Bakım emeği, kırılganlık ve dayanışma
- Mesleki dayanışmaların eleştirisi ve geleceği
- Hukuki dayanışma, hak savunuculuğu ve stratejik davalama pratikleri
- Akademide, eğitimde ve düşünsel üretimde dayanışma
- Sanat kolektifleri, sanatçı dayanışması ve dayanışma estetiği
- Büyük veri çağında dijital dayanışmanın imkânları ve sınırları
- İklim krizinde ve doğal felaketlerde dayanışma
- Karşılıklı yardımlaşma, işbirliği ve ortak yaşarlık: Hayvanlardan siborglara yoldaş türler
- Şiddet ve tahakküme karşı korunma olarak dayanışma: Geç faşizme karşı yeni anti-faşizm
- Postkolonyal ve dekolonyal dayanışma pratikleri: Yerellikten enternasyonel ittifaklara
- Dayanışma Mekanları: Kentsel ve kırsal kolektiviteler
- Feminizmde dayanışma: Kadın dayanışması ve kız kardeşlik
- Erkek dayanışmasının bugünü: Ezilme temelli dayanışmanın sorunsallaştırılması ve incel kültürü
- Cinsiyetler ve kuşaklar arası dayanışma
- Dayanışan ve dayanışılan ikiliğinde: Efektif altruizm (etkili özgecillik) ve hayırseverlik eleştirisi
- Gündelik yaşamda mikro dayanışma jestleri
- Dostluk, aşk, aile: Yakın ilişkilerde dayanışma pratikleri
- Dayanışmanın duyguları ve duygulanımları: Korkudan Güvene
- Depresyona karşı dayanışma ve toplumsal dayanışma için psikolojinin imkânı ve eleştirisi
- Dayanışmaya dair güncel ütopyalar ve gelecek tahayyülleri
Başvuru ve Genel Bilgiler : Başvuru ve sempozyuma dair ayrıntılı bilgiye https://viraverita.com/basvuru-ve-genel-bilgiler/ sayfasından ulaşabilirsiniz.
Sempozyuma ilişkin sorularınız için teoriveyasamsempozyumu@gmail.com adresine yazabilirsiniz.
